LEKE OYUNLARI
Serbest Grafik Sergisi
Cemil Cahit Yavuz
24 - 30 Kasım 2008


"Leke Oyunları" adlı Serbest Grafik Sergisi 24-30 Kasım 2008 tarihleri arasında her gün saat 10 - 19 arası Adasanat'da görülebilir.


Sergideki işler, "açık-koyu-espri-söz" bütünlüğünden oluşan, tek renk, serbest grafik işlerden oluşuyor. Çalışmaların ortaya çıkması da absürd görsel lekelerden meydana gelen, "illüstrasyon font" tasarımı ile başlamış. Bu illüstrasyon fontların içinde, daha esprili ve daha anlaşılır olanlarının, "Dingbat" adı altında aylık olarak yayımlanmaları sözkonusu olunca, bu tarzda üretim sürmüş.


Siyah-beyaz dengesi, esprisi, çağrıştırdığı kelime ve kavram çok önemli olan çalışmalar, yüz ifadelerine ve karakterlere pek ihtiyaç duymazlar. Espriler, benzerlikler ve karşıtlıklar üzerine kurulmuştur. Benzerlikler, biçimsel benzerliklerden çok, duygu ve davranış benzerliklerine dayanıyor. Çalışmaların hepsi siyah beyazdır. Hem bilgisayar ortamına kolay adapte edilebilir, hem de tasarım ve düzenlemelerde kullanılmaya açıktır. Vektörel ortama uyarlamaya uygun çalışma yöntemi ile kağıtlara çini mürekkebiyle çizilen işler, bilgisayara aktarılarak, yeniden oluşturulmuştur.


Çalışmaların bir kısmı beyaz zemin üzerde siyah olarak yer alırken, diğer bir kısmı da siyah zemin üzerinde beyazdır. Bir başka işlerin zeminini de basit işaretlerin tekrarından oluşan dokular oluşturur. Serginin genel görünüşü içinde beyaz, siyah ve dokulu işlerden oluşan bir denge gözetilmiştir. Genellikle kare boyutunda kopyalanan işler, iki ayrı boyutta gruplandırılarak sergilenmektedir.




Leke Oyunları / Serbest Grafik Sergisi / Cemil Cahit Yavuz / 24 - 30 Kasım - 2008
Sergi her gün saat 10 - 19 arası gezilebilir.
Sergi açılış - kokteyl: 24 Kasım Pazartesi, saat 18:30


ADASANAT

İstiklal Caddesi, Aznavur Pasajı
No: 212 Kat: 9 Beyoğlu/İstanbul
Tel: 0212 - 245 56 23
htpp://www.adasanat.com.tr





LEKE OYUNLARI


Sergide yer alan işler nasıl ortaya çıktı?


Bu çalışmalar, absürd görsel lekelerden oluşan illüstrasyon font tasarımı ile başladı. Ortaya çıkan işler yalın ve siyah-beyaz illüstrasyon font ailesini oluşturdu. Bu fontlar içerisinde daha esprili ve daha anlaşılır olanlarının 'dergide' yayımlanmaları sözkonusu olunca, bu tarzda üretim sürdü ve aylık yayımlanan Hayvan Dergisinde 2004-2006 yılları arasında "Dingbat" adı altında bir köşede yayımlandı. Köşede yayımlanan her bir font için bir kelime ve söz eklenmesiyle etkisi daha da artmıştı.


Sergide kaç iş var ve kullanılan malzeme ve tekniği nedir?


Sergi daha çok, dergi için yapılmış ve yayınlananların üzerine, yenilerinin eklenerek çoğaltılmış işlerden oluştu. 20 adet 150x150cm, 42 adet 40x40cm boyutlarında olmak üzere toplam 62 adet foto blok kaplama resmin yanı sıra, 4 adet de diğer işler sergide yer aldı.


Neden " Leke Oyunları" ?


Siyah alanlarla beyaz alanlar arasındaki etkileşim oyunu, serginin adı oldu. Segiye "Leke oyunları" ismi verirken "kelime oyunları" nı da çağrıştırmak istedim. Kelime oyunlarında, kelimelerin asıl anlamı dışında anlamlar yükleyerek, başka kavram ve düşünceler anlatılmaya çalışılır. Leke oyunlarında da benzer şekilde, figür ve formlar, başka leke ve formların benzerlik/karşıtlıkları kullanılarak başka kavramları görselleştirirler. Etkiyi arttırmak için ise sadece kendi şekli değil, boş alanları da kullanılır. Bu oyun her leke ve düzenlemede devam eder gider. Bunun oyun haline gelmesi, her yöne sürükleyebileceğimiz her türlü gelişmeye açık olmalarındandır. Başka sonuçlara gidebilecek birçok yol ortaya çıkar. Her yol sizi farklı sürprizlerle karşılar. İş önce planlanmış ve tasarlanmış gibi gözükse de, çalışma süreci serüvenlidir.


Neden siyah beyaz?


Grafik lekeler oluştururken benzerlik-karşıtlık esprisi ve çağrıştırdığı kavram çok önemliydi. Çok büyütüldüklerinde ve küçültüldüklerinde aynı lekesel etkiyi vermeliydi. Benzerlikler, biçimsel benzerlik olduğu kadar duygu ve davranış benzerlikleriydi aynı zamanda. Anlatmak istedikleri kavramlardı. Siyah ve beyaz arasındaki karşıtlık, benzerliği-farklılığı vurgulamak için her şekilde kullanılabilecek en iyi araç olduğu için tercih ettim. Teknik açıdan ise, siyah beyaz lekeler, hem tasarım ve düzenlemelerde kullanılabilmeye açık hem de bilgisayar ortamına kolay adapte edilebilir. Tasarımda yüz ifadelerine ve karakterlere pek ihtiyaç duymadım. Zaten çalışma yöntemi de vektörel ortama uyarlamaya uygundu. Önce kağıtlara çini mürekkebiyle çizilen ve siyah beyaz dengesi sağlanan çalışmalar, bilgisayar ortamına aktarılarak, vektörel tasarım programlarıyla yeniden oluşturuldular. Tüm çizimler böylelikle vektörel olarak orijinalleşmiş oldu.


Sergide yer alan tüm işler dergide yayınlanan işler gibi 'siyah-beyaz espri' den mi oluşuyor?


Daha önce yayınlanan siyah-beyaz esprili figürlerin yanı sıra, 4 tane lekesel kompozisyon da sergide yer alıyor.


Diğer lekesel işlerin farkı ne?


Sergide yer alan diğer işleri, leke-oyun çalışmaları olarak tanımlayabiliriz. Bunlar, açık alanlarla koyu alanların iç içe geçmeleri ve karşılıklı etkileşimleri ile meydana gelen çalışmalar. Her şey negatif-pozitif ilişkisi üzerine kurulu. Siyah biçim ve formların içine geçmiş beyaz biçim ve formlar resmi dengelemekte. Örneğin: "Taciz" kompozisyonunda, siyah figürler ve beyaz figürler birbiri içine girerek, siyah-beyaz dengesini aktifleştirirler. Göz, siyah alanlar ve beyaz alanlar arasında gidip gelir. Beyaz alanlar siyah alanların sınırlarını çizerken, kendisi de figür ve form olarak kendine ayrı anlam yüklemiştir. Aynı durum siyah alanlar için de geçerli. Siyah va beyaz lekeler arasındaki bu etkileşim, kompozisyona güç katmakta ve izleyen göz için "leke oyunu" etkisi yaratmaktadır.


İşler renkli olabilir miydi?


Lekeler renklendirilebilirler. Renkli yapılabilir ya da basılabilirler. Ama lekesel etkileşimler üzerine kurulu kompozisyonlar oldukları için bunu geri plana itecek bir müdahale her zaman iyi sonuç vermeyebilir. Bu etkileşimi bozmayacak renklendirme ancak uygun düşebilir.


Genel olarak çalışmaları nasıl tanımlayabiliriz?


Leke oyunları ile ortaya çıkan tüm işler sonuçta açık-koyu renk temeline dayanır. Bazen yazı veya espri ile anlatımı arttırılır ve çarpıcılık kazanırlar. Her ne olursa olsun, açık-koyu ve leke-espri karşıtlıkları işin temelidir. Figürler ve formlarda ayrıntı olmaması, basitçe çözülmüş olmaları, yalın oluşları, siyah-beyaz olması ve basit çoğaltma tekniklerinin kullanılması onları daha güçlü kılar.